वाशिङ्टन । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले सोमबार होर्मुज जलमार्गबारे इरानसँगको अमेरिकी सम्झौतामा ‘बाधा पु¥याए’े ओमानमाथि बमबारी गर्ने चेतावनी दिनुभएको छ । उहाँले इरानलाई आत्मसमर्पण गर्न आग्रह गर्नुभएको छ ।
“यदि ओमानले बाधा पु¥यायो भने हामी उनीहरूमाथि व्यापक बमबारी गर्नेछौँ,” ट्रम्पले फक्स न्यूजका पत्रकार ट्रे यिङ्स्टसँग भन्नुभयो । यिङ्स्टले ओमान र इरानबीच जलमार्गको नियन्त्रणबारे चलिरहेको वार्तालाई उल्लेख गर्दा वासिङ्टनले पनि ओमानसँग छुट्टै वार्ता अघि बढाइरहेको छ ।
इरानी र ओमानी अधिकारीहरू हप्ताौंदेखि समुद्री मार्गको भविष्यको नौवहन व्यवस्थाबारे कुराकानी गरिरहेका छन्। तेहरानको विदेश मन्त्रालयले सोमबार बिहान दुवै पक्ष संयुक्त घोषणापत्रमा काम गरिरहेको बताएको थियो।
राष्ट्रपति ट्रम्पले बारम्बार जोड दिनुभएको छ, “हर्मुज जलमार्गलाई तेहरानले मध्यपूर्व युद्ध सुरु भएको दिन फेब्रुअरी २८ देखि प्रभावकारी रूपमा बन्द गरेको थियो । अमेरिकाले यसलाई आफ्नो नियन्त्रणमा रहेको बताएको छ तर यहाँ यहाँबाट स्वतन्त्ररूपमा यातायात सेवा अझै अवरुद्ध छ।
शुक्रबार ट्रम्पले हर्मुज जलमार्गलाई अमेरिकी क्षेत्र घोषणा गर्ने दाबी गर्नुभएको थियो भने इरानले यो महत्त्वपूर्ण ऊर्जा मार्ग ‘इरानी नै रहने’ जवाफ दिएको थियो।अमेरिकी–इजरायली इरान युद्ध सुरु हुनुअघि हर्मुज जलमार्ग खुला अन्तर्राष्ट्रिय जलमार्ग मानिन्थ्यो। यसबाट विश्वको ऊर्जा ढुवानीको ठूलो हिस्सा र अन्य वस्तुहरू निर्यात हुन्छन् ।
तेहरानले जलमार्गको प्रभावकारी नियन्त्रणलाई अमेरिकी नेतृत्वको सैन्य शक्ति नष्ट गर्ने र विवादास्पद परमाणु ऊर्जा कार्यक्रम त्याग्न बाध्य पार्ने प्रयासविरुद्धको दबावका रूपमा प्रयोग गरेको छ । इरानको तट हर्मुजको उत्तरतिर छ भने ओमान दक्षिणतिर छ। ट्रम्पले इरानले ‘आत्मसमर्पणको सेतो झण्डा उठाउनुपर्छ’ भनेको राष्ट्रपतिसँगको अन्तर्वार्ताबारे यिङ्स्टले एक्समा पोस्ट गरेको छ।
राष्ट्रपति ट्रम्पले नोभेम्बरको अमेरिकी मध्यावधि चुनावअघि युद्ध अमेरिकीहरूबीच अत्यन्त अलोकप्रिय भए पनि सम्झौता गर्न हतार नभएको बताए । विपक्षी डेमोक्र्याट्हरूले ट्रम्पका रिपब्लिकनहरूबाट काङ्ग्रेस ९संसद्० मा नियन्त्रण लिन खोजिरहेका छन्।
ट्रम्पले यिङ्स्टलाई आफ्नो प्रशासन र इरानको रिभोल्युशनरी गार्डका अधिकारीहरूबीच प्रत्यक्ष ‘ब्याक–च्यानल’ रहेको बताए । “उनीहरू राम्रा पोकर खेलाडी हुन्, तर उनीहरू मरिरहेका छन्,” उहाँले भनेको भनाईलाई उद्धृत गरिएको छ।
